کد خبر: ۳۹۷۱۹۴۲

تاریخ: ۲۷ ارديبهشت ۱۴۰۰ - ۰۸:۳۰

اگر من مسئول بودم / ۲

مشکلات فعالیت‌های قرآنی را باور کنیم / جایگاه قرآن در رسانه کجاست

مدیر مؤسسه فرهنگی قرآن و عترت «عصر ظهور» اراک با بیان اینکه برخی از مؤسسات مکانی برای برپایی کلاس ندارند که این مهم با تحقق اسناد بالادستی رفع می‌شود اظهار کرد: مشکل اینجاست که افراد درد را باور نداشته و صورت مسئله را پاک می‌کنند.

سیدمحمد خاتمی‌نژاد، مدیر مؤسسه فرهنگی قرآن و عترت «عصر ظهور» اراک، در گفت‌و‌گو با ایکنا از استان مرکزی، با اشاره به اینکه استان‌ها مجری سیاست‌های کلی تهران هستند و این امر یکی از چالش‌های پیشرو است، اظهار کرد: تا زمانی‌ که ادارات امور قرآن برنامه و ابلاغیه‌های مرکز را دریافت و اجرا می‌کنند، تحول و فعالیت مطلوبی در استان‌ها رخ نخواهد داد.

وی تصریح کرد: برای رفع مشکلات دستگاه‌های متولی امر قرآن در استان‌ها باید نگاه کلان باشد و مباحث دقیق بررسی شود. گاه آمارهای ارائه شده آمارهای بی‌حاصلی است که عملاً دردی از مردم دوا نمی‌کند، واژه مردم در فعالیت‌های قرآنی بسیار حائز اهمیت و محوری است و باید به این امر توجه ویژه شود.

خاتمی‌نژاد ادامه داد: نیاز نسل نو (جوانان دهه 70 و 80) باید احصا و مورد بررسی و تحلیل کارشناسان حاذق قرار گیرد، باید دید خروجی فعالیت‌های قرآنی به چه میزان منتج به تفهیم و ورود مفاهیم قرآنی به زندگی جوانان شده است. به نظر می‌رسد برای حصول نتیجه بهتر مدیران سازمان‌های متولی همچون اوقاف و تبلیغات اسلامی به همراه مدیران امور قرآنی خود با وزرای آموزش و پرورش و فرهنگ و ارشاد اسلامی و یا معاونان قرآن و عترت باید به بحث و اظهارنظر بپردازند.

بیشتر بخوانید:

تربیت قرآنی؛ گامی در مسیر قرآن باوری

مدیر مؤسسه فرهنگی قرآن و عترت عصر ظهور اراک اضافه کرد: منکر فعالیت‌های انجام شده در طول 42 سال اخیر در کشور نیستیم، قطعاً اجرای برنامه‌ها قابل قیاس با دوران قبل از انقلاب نیست، اما ارائه آمار از سوی ادارات و سازمان‌های متولی قرآنی نشان از انجام اقدامات مطلوب و تأثیرگذار دارد که در واقع این چنین نیست، امروز اگر حتی قاری مصری درجه یک برای محفلی دعوت شود، فقط تعداد کمی از افراد در آن شرکت می‌کنند و این مهم باید مورد آسیب‌شناسی قرار گیرد.

خاتمی‌نژاد ضرورت دورهمی مدیران سازمان‌ها و دستگاه‌های متولی امر قرآن را تأثیرگذار در رفع آسیب‌ها و مشکلات حوزه قرآن بیان کرد و افزود: با انجام این کار نیاز نوجوانان و جوانان به مباحث قرآنی احصا می‌شود. مباحثی همچون قرآن و رسانه باید مورد اهمیت بیشتر قرار گیرند و صدا و سیما و فضای مجازی در این بخش از اهمیت بیشتری برخوردارند.

وی ضرورت توجه به فضای مجازی در حوزه قرآن و اثرگذاری آن در سطح اجتماع را مورد تأکید قرار داد و افزود: مدیران امور قرآنی برای مؤسسات قرآن فکری اساسی کنند، برخی از مؤسسات تعطیل و یا نیمه تعطیل هستند و فقط مؤسساتی که به سمت فضای مجازی حرکت کرده و خود را با شرایط وفق داده‌اند توانستند موفقیتی کسب کنند.

خاتمی‌نژاد مکان را مشکل اساسی و مهم مؤسسات قرآنی دانست و اظهار کرد: تأمین مکان با تحقق اسناد بالادستی قابل حل است، برخی از مؤسسات مکانی برای برپایی کلاس ندارند. برنامه‌ریزی صرف برای برگزاری مسابقات قرآن اوقاف اثرگذاری مطلوب ندارد. مشکل اینجاست که افراد درد را باور نداشته و صورت مسئله را پاک می‌کنند.

ارتباط مدیران با بدنه جامعه قطع است

وی تصریح کرد: ارتباط مدیران در همه حوزه‌ها همچون سیاست، اقتصاد، فرهنگ، اجتماعی و .. عمدتاً با بدنه جامعه قطع است. شاید کمتر مسئول ارشدی را سراغ داشته باشیم که شخصاً خرید کرده و درد دل مردم را عینی لمس کرده باشد. متأسفانه درد شناخته نمی‌شود و درد که شناخته نشد قطعاً درمان هم نخواهد شد.

خاتمی‌نژاد بیان کرد: آمار اقامه نماز 17 درصد گزارش می‌شود و فعالان قرآنی باید بررسی کنند چرا جوانان نسبت به اقامه نماز بی‌تفاوت شده‌اند. باید دید جایگاه قرآن در رسانه کجاست، برنامه شهد رمضان ویژه ماه مبارک رمضان تهیه و از سیمای استانی شبکه آفتاب پخش شد، متأسفانه صدا وسیما برای پخش این برنامه زمان دقیقی در نظر نگرفته بود و مردم برای تماشا بلاتکلیف بودند و حتی گاه این برنامه پخش هم نشد. این بی‌برنامگی به عدم مطالبه جدی از سوی جامعه قرآنی بازمی‌گردد.

وی ضرورت حفظ شأن و جایگاه اساتید قرآن در صدا و سیما را مورد تأکید قرار داد و افزود: متأسفانه این امر نیز در صدا و سیما رعایت نمی‌شود. اساتید و افرادی که خاک صحنه قرآن را خورده‌اند برای بیان مفاهیم به تلویزیون دعوت می‌شوند، اما شأن آنان حفظ نمی‌شود. اینکه نام استاد قرآن فقط با ذکر شهرت و لقب کارشناس ذکر شود پسندیده و شایسته قرآن نیست. ادبیات صدا و سیما در برخورد با اساتید قرآن باید تغییر و به بهترین شکل رعایت شود، اما صدا و سیما را سلبریتی‌هایی اشغال کرده‌اند که ارتباطی با قرآن و مفاهیم آن ندارند. کسی با حضور آنان در صدا و سیما مخالف نیست، اما باید به سلیقه همه افراد جامعه احترام گذاشت.

خاتمی‌نژاد با اشاره به اینکه تا نگاه متولیان امر صدا و سیما به قرآن تغییر پیدا نکند، هیچ اتفاق جدیدی در این حوزه شاهد نخواهیم بود، ادامه داد: بسترسازی و تقویت زیرساخت‌ها برای فعالیت قرآنی در فضای مجازی بر عهده متولیان امر قرآن است. حق نوجوان و جوان روستایی حتی در دورافتاده‌ترین نقطه استان سیستان و بلوچستان است که از فضای ناب قرآنی بهره‌مند شوند.

هم‌پوشانی فعالیت‌های قرآنی در سایه دورهمی قرآنی

مدیر مؤسسه قرآن و عترت عصر ظهور اراک در بخشی از سخنان خود به جمع‌بندی مطالب پرداخت و با تأکید بر برگزاری جلسات دورهمی متعدد با حضور متولیان امر قرآن در سطح کلان، اظهار کرد: اگر مدیر قرآنی بودم با برگزاری جلسات مشترک، تقسیم کار، هم‌پوشانی و همگرایی را توسعه می‌دادم و این اقدامات در سطح استان‌ها نیز اعمال شود. به طور مثال سازمان تبلیغات اسلامی در حوزه تلاوت، اوقاف در رشته مفاهیم، تدبر و تفسیر و دیگر متولیان در بخش‌های دیگر فعالیت داشته باشند که علاوه بر سازماندهی درست از موازی‌کاری به معنای واقعی جلوگیری می‌شود.

خاتمی‌نژاد بیان کرد: در حوزه‌های مختلف قرآنی سه درصد مخاطب داریم، حال این سه درصد مورد واکاوی قرار گیرد، اگر این آمار شایسته قرآن نیست و ضعف بزرگ ساختاری است، برنامه‌ریزی کرده و با خلق ایده‌های نو رفع کنیم، اگر هم مطلوب است که مراسمی گرفته و از یکدیگر تجلیل کنیم. وظیفه دشمن، دشمنی است و برای فعالیت‌ها نباید کاری به کار دشمنان داشته باشیم باید کار خود را به بهترین شکل پیش بریم. اگر ضعف‌ها و کاستی‌ها را بپذیریم قطعاً درصدد رفع آن برمی‌آییم، اما اگر نپذیریم هیچ‌گاه شاهد رونق چشم‌گیر فعالیت‌های قرآنی نخواهیم بود.

وی تأکید کرد: اعتقادم بر این است که در استان‌ها متولیان امر قرآن نمی‌توانند کاری انجام دهند. چراکه تابع دستورات ابلاغی مرکز هستند و حتی با تشکیل اتاق فکر و هیئت اندیشه‌ورز بازهم به ابلاغیه‌های تهران خواهند رسید. البته در کنار دستگاه‌هایی همچون تبلیغات اسلامی، آموزش و پرورش، ارشاد و اوقاف، نباید از صدا و سیما، حوزه‌های علمیه و دانشگاه‌ها غافل شد.

ضرورت تبیین مفاهیم قرآنی در خوابگاه‌ها

خاتمی‌نژاد با اشاره به اینکه منظور از رونق و توسعه فعالیت‌های قرآنی در دانشگاه‌ها به درستی تبیین و تعریف نشده است، گفت: دانشگاه واگذاری دو واحد درسی قرآن را فعالیت تلقی می‌کند، اما متأسفانه هدف از رونق مبانی قرآن گذراندن تنها دو واحد درسی به نام قرآن نیست. دانشجویان حداقل 4 سال در دانشگاه تحصیل کرده و عمده آنان در خوابگاه‌ها هستند و باید دید برای خوابگاه‌ها چه برنامه‌ریزی شده است تا جوانان با مفاهیم قرآنی آشنا شوند.

این فعال قرآنی با بیان اینکه استعداد تلاوت حرفه‌ای قرآن تنها به عده‌ای محدود عنایت شده است و نمی‌توان همه جوانان را با اصرار قاری کرد، اظهار کرد: اگر مفاهیم قرآن و تدبر در آیات را آموزش دهیم، قطعاً مخاطب جذب خواهد شد. فعالیت‌ها باید دامنه‌دار و پیوسته باشد. حضور یک روحانی برای تنها یک شب سخنرانی نیاز جوان را پاسخ نمی‌دهد، اگر قصد توسعه مبانی اعتقادی و دینی را داریم باید طلاب خانم و آقا حضور مستمر در خوابگاه‌ها داشته باشند.

وی ضرورت ورود جدی‌تر نهاد رهبری در دانشگاه‌ها در حوزه قرآن را متذکر شد و افزود: یکی از وظایف نهاد رهبری در دانشگاه‌ها رونق مبانی قرآنی است و این تکلیف نباید سطحی‌انگاری شود. مسئول نهاد رهبری یکی از دانشگاه‌های اراک از دانشجویی که قرآن‌آموز مؤسسه ما است خواسته تا ما کلاس قرآن در دانشگاه برگزار کنیم و این امر بیانگر این است که اتفاق جدی در دانشگاه‌ها رخ نمی‌دهد.

خاتمی‌نژاد ادامه داد: بحران امروز ما بحران مدیران نالایق است و اینکه جمهوری اسلامی در برخی حوزه‌ها ضعیف عمل می‌کند به حضور مدیران نالایق، ناکارآمد و بی‌اعتقاد به آرمان‌های نظام باز می‌گردد. اگر مجلس مصوب می‌کند یک درصد بودجه برخی ادارات و سازمان‌ها به فعالیت‌های قرآنی اختصاص یابد و این مصوبه در حد مصوبه باقی می‌ماند، نشان از بی‌مسئولیتی مدیران و عدم پیگیری دارد.

وی در پاسخ به این سؤال که عقد تفاهم‌نامه بین شورای هیئت‌های مذهبی با اتحادیه مؤسسات و تشکل‌های قرآنی چه میزان به رفع مشکل مؤسسات قرآن در خصوص مکان کمک کرده است، اظهار کرد: برای تحقق این مهم باید فرهنگ‌سازی کرد، حتی اعتقاد بسیاری از نمازگزاران این است که مساجد فقط محل اقامه نماز است. ما در مساجد تنها با گروه خاص مواجه نیستیم و برای ورود مؤسسات قرآن در مساجد باید اقدامات گسترده صورت گیرد.